Komisja powinna być bardziej stanowcza w kwestiach praworządności. Niższy wskaźnik błędów nie jest dowodem na poprawę zarządzania. Należy ujawnić ostatecznych beneficjentów Funduszu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF). Odroczenie decyzji o udzieleniu absolutorium Radzie.

Posłowie do Parlamentu Europejskiego zatwierdzają sposób zarządzania budżetem UE na rok 2024 przez Komisję, ostrzegają jednak, że naruszanie praworządności w wielu państwach członkowskich utrudnia wykorzystanie funduszy UE.

W środę 29 kwietnia, podczas sesji plenarnej, Komisja Europejska, odpowiedzialna za większość wydatków UE, zatwierdziła zarządzanie budżetem 389 głosami za, 255 przeciw i trzema wstrzymującymi się. W serii oddzielnych głosowań Parlament udzielił również absolutorium wszystkim organom UE z wyjątkiem Rady, z powodu niechęci do współpracy z posłami do Parlamentu Europejskiego.

Apel o podjęcie działań na rzecz praworządności

W rezolucji towarzyszącej decyzji o udzieleniu absolutorium Komisji (przyjętej 418 głosami za, 207 przeciw i 14 wstrzymujących się), posłowie do Parlamentu Europejskiego wskazują na utrzymujące się łamanie praworządności, korupcję systemową i naruszenia praw podstawowych w kilku państwach członkowskich, co ma bezpośredni wpływ na prawidłowe zarządzanie funduszami UE. Aby zaradzić tym zagrożeniom, posłowie do Parlamentu Europejskiego domagają się, aby Komisja wykroczyła poza monitorowanie i w pełni wykorzystała dostępne instrumenty, w tym całkowite zawieszenie funduszy UE.

Brak zielonego światła pomimo niższego wskaźnika błędów

Z zadowoleniem przyjmując spadek wskaźnika błędów (odsetka płatności, które nie zostały dokonane w pełnej zgodności z obowiązującymi przepisami UE) – z 5,6% w 2023 r. do 3,6% w 2024 r. – posłowie do PE ostrzegają, że spadek ten niekoniecznie odzwierciedla poprawę zarządzania finansami. Poprawę, jak twierdzą, można również przypisać takim czynnikom, jak zakończenie wydatków nadzwyczajnych związanych z COVID-19 i stosunkowo niski poziom wykonania budżetu w 2024 r. Wskazują również na wciąż niepokojący poziom błędów w wydatkach na spójność (5,7%, w porównaniu z 9,3% w 2023 r.).

Centrum Odbudowy i Zwiększania Odporności: brak przejrzystości i możliwości śledzenia

Zgodnie z wcześniejszymi ostrzeżeniami, posłowie do Parlamentu Europejskiego wyrażają zaniepokojenie brakiem wiarygodnych i kompletnych informacji na temat ostatecznych odbiorców finansowania z Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF). Twierdzą, że interpretacja pojęcia „ostatecznego odbiorcy” przez Komisję jest sprzeczna z obowiązującymi przepisami i domagają się, aby Komisja opublikowała listę ostatecznych odbiorców i wykonawców dla wszystkich instrumentów w zharmonizowanym formacie nadającym się do odczytu maszynowego. Posłowie ostrzegają, że w przypadku nieudostępnienia tych informacji przez Komisję, rozważone zostaną wszelkie stosowne środki leżące w gestii PE – w tym kroki prawne.

Sprawozdawca ds. absolutorium dla Komisji, Daniel Freund (Zieloni/EFA, Niemcy), powiedział:

– Dzisiaj Parlament Europejski wysłał jasny i jednoznaczny sygnał dotyczący odpowiedzialności i praworządności poprzez swoją decyzję w sprawie absolutorium dla Komisji Europejskiej za rok 2024. W odniesieniu do RRF jasno daliśmy do zrozumienia, że ​​ciągłe uchybienia w zakresie przejrzystości są niedopuszczalne. Komisja musi przedstawić pełną listę ostatecznych odbiorców do 31 grudnia – w przeciwnym razie grożą jej kroki prawne. Osiągnęliśmy również znaczący krok naprzód w rozwiązywaniu problemów związanych z praworządnością na Słowacji. Parlament wzywa Komisję do uruchomienia mechanizmu warunkowości praworządności w celu ochrony funduszy UE przed nadużyciami.

W odniesieniu do umowy lotniczej UE-Katar, Parlament wyraził głębokie zaniepokojenie poważnymi zarzutami korupcji, w które zamieszany był wysoki rangą urzędnik Komisji. Umowa, wynegocjowana w wątpliwych okolicznościach, musi zostać pilnie oceniona – i w razie potrzeby zawieszona. Parlament wyraził również poważne zaniepokojenie reputacją komisarza Varhelyiego, w tym uchybieniami w zarządzaniu w DG NEAR oraz podawaniem nieprawdziwych informacji. Decyzje te podkreślają nasze zdecydowane zaangażowanie w przestrzeganie wartości UE i ochronę pieniędzy podatników.

Ponowne odroczenie decyzji o udzieleniu absolutorium Radzie

Posłowie do Parlamentu Europejskiego odroczyli decyzję o udzieleniu absolutorium Radzie – jak to miało miejsce co roku od 2009 roku – z powodu braku współpracy z Parlamentem. Odroczone decyzje są ponownie rozpatrywane w dalszej części roku, kiedy to absolutorium zostaje udzielone lub ostatecznie odrzucone. Wyniki głosowań nad wszystkimi decyzjami o udzieleniu absolutorium będą dostępne online.

Tło

Unijna „ procedura udzielania absolutorium ” to kluczowy mechanizm, za pośrednictwem którego Parlament sprawuje demokratyczny nadzór nad wykonaniem budżetu UE. Służy ona rozliczaniu Komisji Europejskiej i innych instytucji UE z zarządzania funduszami UE.

Na podstawie sprawozdań Komisji i Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (ETO) , parlamentarna Komisja Kontroli Budżetowej dokonuje przeglądu wykonania budżetu UE w danym roku budżetowym i przeprowadza przesłuchania z udziałem właściwych urzędników. Komisja następnie rekomenduje udzielenie lub odmowę udzielenia absolutorium budżetowego oraz przedstawia uwagi i zalecenia w formie rezolucji. Zgromadzenie plenarne głosuje nad zatwierdzeniem lub odrzuceniem tych decyzji. Odmowa udzielenia absolutorium może skutkować działaniami naprawczymi, zaostrzeniem kontroli finansowej lub konsekwencjami politycznymi.

Źródło informacji: Parlament Europejski