Dzisiaj Parlament Europejski zatwierdził nowelizację unijnych przepisów dotyczących koordynacji zabezpieczenia społecznego, aby zapewnić sprawiedliwy i jasny dostęp do zabezpieczenia społecznego pracownikom z UE, którzy mieszkają lub pracują w innym państwie UE.

Długo oczekiwana aktualizacja rozporządzenia w sprawie koordynacji zabezpieczenia społecznego, wstępnie uzgodniona między Parlamentem a Radą, wprowadza jaśniejsze kryteria ustalania, którego kraju przepisy dotyczące zabezpieczenia społecznego mają zastosowanie do pracowników UE, którzy mieszkają lub pracują w innym państwie członkowskim UE. Zachęca również państwa członkowskie do niezwłocznego udostępniania niezbędnych informacji w celu identyfikacji błędów lub oszustw, w tym nadużyć, takich jak firmy działające pod przykrywką.

Tekst został przyjęty 511 głosami za, 87 głosami przeciw i 61 wstrzymującymi się.

Zasiłki dla bezrobotnych

Ustawa wyjaśnia, w jaki sposób okresy pracy, samozatrudnienia lub ubezpieczenia przebyte w różnych państwach członkowskich są liczone przy ocenie uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych. Osoby, które udają się do innego kraju UE w celu poszukiwania pracy, będą uprawnione do otrzymywania zasiłku dla bezrobotnych przez sześć miesięcy od kraju, z którego wyjechały. Okres ten może zostać przedłużony do końca okresu ich uprawnień.

W przypadku pracowników transgranicznych wyjaśniono, które państwo członkowskie jest odpowiedzialne za wypłatę świadczeń. Jeśli pracownik transgraniczny był zatrudniony, prowadził działalność na własny rachunek i/lub był ubezpieczony przez nieprzerwany okres 22 tygodni w państwie członkowskim innym niż kraj zamieszkania, świadczenia będą wypłacane przez kraj, w którym pracuje.

Opieka długoterminowa i świadczenia rodzinne

Zaktualizowane przepisy zwiększają pewność prawną dla osób potrzebujących opieki i osób, które się nimi opiekują. Dodają nową definicję i listę świadczeń z tytułu opieki długoterminowej objętych tymi przepisami.

Istnieje również wyraźniejsze rozróżnienie między świadczeniami rodzinnymi w formie pieniężnej, mającymi na celu zastąpienie dochodu w przypadku rezygnacji z pracy lub zmniejszenia jej wymiaru w celu wychowania dziecka, a innymi świadczeniami rodzinnymi. Będzie to sprzyjać bardziej równemu podziałowi obowiązków związanych z wychowaniem dziecka i usunie potencjalne finansowe zniechęcenia dla rodziców, którzy zmniejszają swój czas pracy, aby opiekować się dzieckiem.

Pracownicy wysłani do pracy w innym kraju UE

Pracownicy lub osoby samozatrudnione wysłane za granicę na okres do 24 miesięcy (nie zastępujące wcześniej wysłanego pracownika) pozostają ubezpieczone w kraju UE, w którym ma siedzibę ich pracodawca lub w którym normalnie prowadzą działalność na własny rachunek. Aby przeciwdziałać oszustwom i błędom, pracownicy muszą być objęci systemem zabezpieczenia społecznego w kraju ojczystym przez co najmniej trzy miesiące przed wysłaniem za granicę.

Tekst wprowadza również obowiązkowy system wcześniejszego powiadamiania: gdy pracownik wykonuje pracę w innym kraju UE, właściwe organy państwa członkowskiego pochodzenia muszą zostać o tym powiadomione z wyprzedzeniem. Nie będzie to dotyczyć podróży służbowych i krótkoterminowych delegacji trwających maksymalnie trzy dni, choć sektor budowlany nie jest objęty tym wyjątkiem.

Praca w dwóch lub więcej państwach członkowskich

W przypadku pracowników prowadzących działalność w dwóch lub więcej państwach członkowskich, zaktualizowane prawo pomaga ustalić „siedzibę lub miejsce prowadzenia działalności” pracodawcy lub przedsiębiorstwa, co ułatwia ustalenie, które państwo członkowskie ma zastosowanie w zakresie zabezpieczenia społecznego. W tym celu istotne czynniki obejmują miejsce podejmowania kluczowych decyzji, miejsce generowania obrotów oraz miejsca odbywania walnych zgromadzeń.

Obywatele nieaktywni ekonomicznie

Zgodnie z orzeczeniami Trybunału Sprawiedliwości UE, obywatele UE, którzy nie pracują ani aktywnie nie poszukują pracy, nie powinni być pozbawieni możliwości opłacania składek na ubezpieczenie chorobowe.

Gabriele Bischoff (S&D, DE), sprawozdawczyni dokumentu, powiedziała:

– Dzisiaj dbamy o to, aby prawa do zabezpieczenia społecznego dla osób przeprowadzających się do innego kraju UE były dobrze chronione. Przepisy będą jaśniejsze, lepiej egzekwowalne i prostsze zarówno dla pracowników, jak i firm w UE. Wzmocniona zostanie współpraca między instytucjami zabezpieczenia społecznego w walce z oszustwami i wykorzystywaniem firm przykrywek. Po raz pierwszy powstanie europejska definicja opieki długoterminowej, a świadczenia rodzinne będą łatwiej wypłacane poza granicami UE. UE upraszcza przepisy, zapewniając jednocześnie, że prawa do zabezpieczenia społecznego, które masz w jednym kraju, zachowasz podczas przeprowadzki lub zamieszkania za granicą.

Kontekst

Obecnie 16 milionów Europejczyków mieszka lub pracuje w innym kraju UE. Przepisy UE dotyczące zabezpieczenia społecznego ułatwiają przemieszczanie się, pracę i życie w krajach UE, zapewniają ciągłość ochrony podczas przekraczania granic i pomagają ustalić, który kraj jest odpowiedzialny za ubezpieczenie społeczne.

Źródło informacji: Parlament Europejski