Internet stanowi zagrożenie dla zdrowia fizycznego i psychicznego małoletnich – 25% z nich używa smartfonów „w sposób problematyczny”.

Bardziej restrykcyjne egzekwowanie unijnych przepisów w dziedzinie cyfrowej i możliwość zablokowania platform, które nie spełniają przepisów, lub nałożenia na nie kar. Zakaz systemów rekomendacji opartych na zaangażowaniu i tzw. skrzynek z łupami w grach. Wezwanie do działania w sprawie aplikacji korzystających z generatywnej sztucznej inteligencji np. do tworzenia deepfake’ów czy intymnych wizerunków.

Posłowie wzywają do ambitnych działań UE, chroniących małoletnich w sieci, w tym dostępu do mediów społecznościowych od 16 lat i zakazu najbardziej szkodliwych praktyk uzależniających.

W czwartek 27 listopada posłowie większością 483, przy 92 głosach sprzeciwu i 86 głosach wstrzymujących się, przyjęli nielegislacyjne sprawozdanie, w którym wyrazili zaniepokojenie zagrożeniami dla zdrowia fizycznego i psychicznego osób nieletnich w sieci. Wezwali w nim, by lepiej chronić dzieci przed strategiami manipulacyjnymi, które mogą powodować uzależnienie i mają niekorzystny wpływ na zdolność skupienia się i korzystania z treści internetowych w zdrowy sposób.

Ograniczenie wiekowe dla platform mediów społecznościowych

Aby pomóc rodzicom kontrolować aktywność dzieci w internecie i zapewnić, że będą one mieć dostęp do treści dostosowanych do wieku, Parlament proponuje wprowadzenie ogólnounijnych ograniczeń wiekowych. Zgodnie z tą propozycją dostęp do mediów społecznościowych, platform udostępniania wideo i wirtualnych asystentów AI miałyby osoby w wieku co najmniej 16 lat lub, za zgodą rodziców, 13 lat.

Posłowie popierają prace Komisji nad opracowaniem unijnej aplikacji do weryfikacji wieku i europejskiego portfela tożsamości cyfrowej i podkreślają, że systemy weryfikacji wieku muszą być skuteczne i muszą chronić prywatność małoletnich. Dodają jednak, że systemy te nie zwalniają platform z dbania o to, by ich produkty były bezpieczne, a ich projekt dostosowany do wieku.

Posłowie sugerują, że kadra kierownicza wyższego szczebla mogłaby zostać pociągnięta do osobistej odpowiedzialności w przypadku poważnego i uporczywego nieprzestrzegania przepisów, szczególnie tych dotyczących ochrony małoletnich i weryfikacji wieku. Miałoby to dać impuls do lepszego przestrzegania unijnego aktu o usługach cyfrowych i innych przepisów.

Bardziej zdecydowane działania Komisji

Parlament wzywa również, by:

• zabronić stosowania najbardziej szkodliwych i uzależniających praktyk i by w przypadku małoletnich użytkowników domyślnie dezaktywować uzależniające ustawienia, takie jak nieskończone przewijanie, automatyczne odtwarzanie, „przeciągnij, aby odświeżyć”, pętle nagrody czy szkodliwe praktyki gamifikacji;
• zakazać stron, które nie spełniają unijnych przepisów;
• podjąć działania przeciwko technologiom perswazyjnym, takim jak targetowanie reklam, działania marketingowe influencerów, uzależniające cechy projektowe i zwodnicze interfejsy, na mocy aktu w sprawie sprawiedliwości cyfrowej;
• zakazać stosowania wobec małoletnich systemów rekomendacji opartych na zaangażowaniu
• stosować przepisy aktu o usługach cyfrowych do internetowych platform wideo oraz by zakazać skrzynek z łupami i innych losowych funkcji gier (walut w aplikacji, kół fortuny, mechanizmów pay-to-progress);
• chronić małoletnich przed wykorzystywaniem w celach komercyjnych, w tym przez zakazanie platformom stosowania zachęt finansowych dla dziecięcych influencerów;
• pilnie podjąć działania, aby rozwiązać problemy etyczne i prawne związane z generatywnymi narzędziami sztucznej inteligencji: deepfake’ami, chatbotami do towarzystwa, asystentami AI i aplikacjami, które przy użyciu AI tworzą intymne obrazy bez zgody osób na nich przedstawionych.

Sprawozdawczyni Christel Schaldemose (PPE, Dania) powiedziała: – Jestem dumna, że w tym parlamencie możemy wspólnie chronić nieletnich w internecie. W połączeniu z silnym i konsekwentnym egzekwowaniem aktu o usługach cyfrowych instrumenty te znacznie podniosą poziom ochrony dzieci. W końcu wyznaczamy granicę. Wyraźnie mówimy platformom: wasze usługi nie są przeznaczone dla dzieci. I na tym kończy się eksperyment.

Kontekst

W sprawozdaniu odwołano się do badań, według których 97% młodych ludzi codziennie korzysta z internetu, a 78% osób w wieku 13–17 lat sprawdza powiadomienia z urządzeń mobilnych przynajmniej raz na godzinę. Jednocześnie co czwarty nieletni wykazuje objawy „problematycznego” lub „dysfunkcyjnego” korzystania ze smartfona, przejawiające się wzorcami zachowania charakterystycznymi dla uzależnienia.

Według badania Eurobarometru z 2025 roku ponad 90% Europejczyków uważa, że działania na rzecz ochrony dzieci w internecie są sprawą pilną, zwłaszcza w odniesieniu do negatywnego wpływu mediów społecznościowych na zdrowie psychiczne (93%), cyberprzemocy (92%) oraz potrzeby skutecznych sposobów ograniczania dostępu do treści nieodpowiednich dla wieku (92%).

Państwa członkowskie podejmują środki takie jak ograniczenia wiekowe i systemy weryfikacji wieku.

Źródło informacji: komunikat prasowy PE