Zatwierdzania taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków przez Wody Polskie jest przewlekłe i z naruszeniami KPA – podaje NIK po kontroli.

Zgodnie z ustawą z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne przekazuje organowi regulacyjnemu wniosek o zatwierdzenie taryfy 120 dni przed dniem upływu okresu obowiązywania dotychczasowej taryfy.

Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne określa taryfę na 3 lata.

W ciągu 45 dni od otrzymania wniosku organ regulacyjny powinien ocenić złożony przez przedsiębiorstwo projekt taryfy oraz jej uzasadnienie, przede wszystkim pod kątem zgodności z przepisami, sytuacji finansowej przedsiębiorstwa i warunków ekonomicznych.

Organem regulacyjnym jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.

NIK przeprowadziła kontrolę, obejmującą lata 2021-2022, w dwóch regionalnych zarządach gospodarki wodnej (RZGW) w Poznaniu oraz w Szczecinie, będących częścią Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.

„RZGW w Poznaniu i Szczecinie przewlekle prowadziły ponad połowę skontrolowanych przez NIK postępowań administracyjnych. Pracownicy regionalnych zarządów nie weryfikowali niezwłocznie wniosków o zatwierdzenie taryf lub skrócenie okresu ich obowiązywania” – ustalono.

Na wezwania o uzupełnienie braków formalnych lub do wszczęcia postępowania RZGW potrzebował często ponad miesiąca, a w niektórych przypadkach postępowania administracyjne prowadzono przez prawie pół roku.

„Organy regulacyjne nie przestrzegały ustawowego 45-dniowego terminu na rozpatrzenie wniosków o skrócenie okresu obowiązywania taryf lub ich zatwierdzenie (odpowiednio 40% i 18% decyzji skontrolowanych przez NIK). Zgodnie z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków taryfa wchodzi w życie z mocy prawa po upływie terminu na rozpatrzenie i ocenę wniosków o zatwierdzenie taryf. Po tym terminie organy regulacyjne tracą zatem uprawnienia do wydawania decyzji dotyczących zatwierdzenia taryfy lub odmowy jej zatwierdzenia. Kontrola NIK wykazała jednak, że skontrolowane RZGW w dalszym ciągu wydawały rozstrzygnięcia w takich sprawach. W 10 z 25 skontrolowanych spraw dotyczących skrócenia okresu obowiązywania taryf, ustawowy termin rozpatrzenia wniosków został przekroczony od siedmiu do 99 dni. Przepisy powyższej ustawy nie przewidują w tych przypadkach wejścia w życie nowych taryf z mocy prawa” – podaje NIK.

W dodatku wnioski składane przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne były weryfikowane w sposób nierzetelny, zdarzały się przypadki zatwierdzania taryf pomimo błędnych lub niekompletnych wniosków.

Nic więc dziwnego, że organ II instancji – czyli Prezes PGW Wody Polskie – uchylił ponad połowę decyzji odmawiających zatwierdzenia taryf oraz skrócenia okresu obowiązywania taryf i zatwierdzenia nowych.

NIK zaleciła podjęcie działań organizacyjnych i wzmocnienie kontroli. Jak wskazano, przyczyny nieprawidłowości to wynik nieskutecznego systemu kontroli zarządczej, a także braków kadrowych i fluktuacji kadr w regionalnych zarządach gospodarki wodnej.