Za naprawę wielkoobszarowego terenu zdegradowanego zapłaci budżet państwa? A samych tych obszarów – po zmianie ich definicji – będzie więcej? Możliwe…

Projekt ustawy o zmianie ustawy o wielkoobszarowych terenach zdegradowanych oraz ustawy – Prawo ochrony środowiska zmierza w kierunku ustanowienia regulacji, „w myśl których zadania w zakresie prowadzenia działań związanych z poprawą stanu środowiska na wielkoobszarowym terenie zdegradowanym, z wyjątkiem działań prowadzonych na terenach zamkniętych, będą stanowić zadania zlecone gminie z zakresu administracji rządowej oraz że koszty tych działań będą finansowane w formie dotacji celowej z budżetu państwa lub z budżetu państwa z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw środowiska”.

Wielkoobszarowe tereny zdegradowane zostały zdefiniowane w ustawie o WTZ, która weszła w życie 12 września 2023 r., jako tereny „o powierzchni przynajmniej 10 ha, na którym znajduje się składowisko historycznych odpadów przemysłowych lub miejsce gromadzenia historycznych odpadów przemysłowych wraz z sąsiadującymi obszarami, na których występuje istotne zagrożenie dla zdrowia ludzi lub stanu środowiska spowodowane emisją w rozumieniu art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska z tego składowiska lub miejsca”.

Definicję spełniają:

1) Tereny Zakładów Chemicznych „Zachem” w Bydgoszczy;

2) Tereny Zakładów Chemicznych „Organika-Azot” w Jaworznie;

3) Tereny Zakładów Chemicznych „Tarnowskie Góry” w Tarnowskich Górach;

4) Tereny Zakładów Przemysłu Barwników ,,Boruta” w Zgierzu;

5) Tereny Zakładów Włókien Chemicznych „Wistom” w Tomaszowie Mazowieckim.

„Tym samym ustawa o WTZ nałożyła na gminy: Bydgoszcz, Jaworzno, Tarnowskie Góry, Zgierz i Tomaszów Mazowiecki obowiązek podjęcia działań związanych z poprawą stanu środowiska, będący następstwem zanieczyszczenia w wyniku wieloletniej działalności państwowych zakładów branży chemicznej oraz odpadów wytworzonych przez lata funkcjonowania przedsiębiorstwa państwowego, pomimo iż odpowiedzialność spoczywa właśnie na Skarbie Państwa” – podają autorzy projektu. Jest to nie do wykonania dla tych gmin.

Autorzy projektu proponują zmianę definicji WTZ: dodanie po wyrazach „gromadzenia historycznych odpadów przemysłowych” wyrazów „lub inny obiekt zanieczyszczający środowisko gruntowo-wodne”, tak aby rozszerzyć definicję „wielkoobszarowego terenu zdegradowanego”. Umożliwi to zastosowania ustawy o WTZ w szerszym zakresie, tak aby poprawić stan środowiska na jak najszerszym obszarze groźnym dla zdrowia i życia ludzi.

„Proponowane zmiany przepisów wpłyną pozytywnie na faktyczną możliwość realizacji zadań nałożonych na jednostki samorządu terytorialnego przez ustawę o WTZ i zapewnią bezpieczeństwo prawne oraz zmienią niedopuszczalną sytuację, w której nakładane są obowiązki niemożliwe do spełnienia”- spodziewają się autorzy projektu.