Posłowie Komisji Ochrony Środowiska ENVI z Parlamentu Europejskiego poparli wczoraj rozszerzenie unijnego mechanizmu dostosowywania cen na granicach w odniesieniu do emisji dwutlenku węgla na towary przetworzone i utworzenie funduszu mającego na celu wsparcie przejścia przemysłu na gospodarkę niskoemisyjną.

Komisja ds. Środowiska, Klimatu i Bezpieczeństwa Żywności przyjęła stanowisko w sprawie proponowanych zmian w ustawie CBAM stosunkiem głosów 56 do 11, przy 12 wstrzymujących się.

Posłowie do Parlamentu Europejskiego zgadzają się z propozycją Komisji, aby rozszerzyć zakres CBAM poza materiały podstawowe na długą listę produktów końcowych – gotowe wyroby stalowe i aluminiowe, takie jak elementy złączne, drut, sprężyny i artykuły gospodarstwa domowego – ale podkreślają, że musi on opierać się na przejrzystych, ilościowych metodologiach. Dodali również wyjątek dla przepływów energii elektrycznej z krajów spoza UE, wykorzystywanych przez operatorów sieci w celu utrzymania stabilności sieci.

Zamykanie luk

Jeśli chodzi o przepisy przeciwdziałające obchodzeniu środków, posłowie do PE wyjaśnili, że praktyka „nieznacznej modyfikacji” towarów musi obejmować również nieznaczne przetwarzanie, i zaostrzyli przepisy, tak aby obejmowały one jedynie ustalenia mające na celu wyłącznie obejście CBAM, a nie normalne decyzje biznesowe mające na celu obniżenie kosztów przedsiębiorstwa.

Upoważniono również Komisję do stosowania wartości domyślnych dla prawdziwego kraju pochodzenia w przypadku wykrycia schematu obchodzenia przepisów. Usunięto proponowane przez Komisję zabezpieczenie, które pozwalałoby na wyłączenie towarów z zakresu w przypadku szoków cenowych.

Komitet domaga się również nowych przepisów dotyczących sprzedaży online, aby wyeliminować lukę prawną dotyczącą importu online. Zaleca on stosowanie jednego limitu wagowego dla przesyłek sprzedawcy jako całości, a nie dla każdej paczki osobno, wraz z nowymi obowiązkami raportowania oraz wsteczną odpowiedzialnością za przesyłki podzielone, aby nie przekroczyć tego progu.

Na koniec posłowie do Parlamentu Europejskiego zaproponowali uproszczone zasady sprawozdawczości dla krajów najsłabiej rozwiniętych oraz ramy pomocy technicznej, ale usunęli opcję Komisji dotyczącą zaliczania jednostek emisji dwutlenku węgla wynikających z artykułu 6 Porozumienia paryskiego na poczet zobowiązań CBAM, ponieważ kwestia ta prawdopodobnie będzie omawiana w kontekście nadchodzącej rewizji unijnego systemu handlu emisjami (ETS).

Tymczasowy fundusz dekarbonizacji

Komisja ds. Środowiska przyjęła również stanowisko w sprawie tymczasowego funduszu dekarbonizacji (TDF), który ma chronić producentów z UE na rynkach eksportowych, 59 głosami za, 16 przeciw i 6 wstrzymujących się.

Posłowie do Parlamentu Europejskiego chcą, aby wsparcie finansowe z Funduszu Rozwoju Przemysłowego (TDF) było udzielane w latach 2027–2029, a nie dopiero od 2028 roku, jak proponuje Komisja. Ponieważ nawozy stanowią strategiczne źródło bezpieczeństwa żywnościowego, chcą również udostępnić fundusz producentom nawozów i użytkownikom końcowym, którzy ponoszą wyższe koszty związane z emisją dwutlenku węgla. Do listy kwalifikujących się produktów dodane zostałyby takie produkty jak mocznik, azotan amonu i siarczan amonu.

Wreszcie wszyscy operatorzy niższego szczebla – firmy, które wykorzystują towary objęte dyrektywą CBAM jako surowiec do produkcji – powinni kwalifikować się do wsparcia z funduszu, natomiast pozostałe przychody mogłyby zostać przekierowane na międzynarodowe zobowiązania UE w zakresie finansowania działań na rzecz klimatu w ramach Porozumienia paryskiego, zamiast być zwracane państwom członkowskim, jak zaproponowała Komisja.

Sprawozdawca CBAM, Mohammed Chahim (S&D, NL), powiedział:

– Ten kompromis wzmacnia, sprawiedliwszy i bardziej odporny mechanizm CBAM. Usuwamy ważne luki prawne, wzmacniamy egzekwowanie przepisów w celu zapobiegania obejściu przepisów i rozszerzamy zakres mechanizmu tam, gdzie jest to najbardziej potrzebne. To zrównoważony pakiet, który chroni europejski przemysł w procesie dekarbonizacji, jednocześnie chroniąc integralność środowiskową mechanizmu.

Sprawozdawca ds. tymczasowego funduszu dekarbonizacji, Pascal Canfin (Renew, Francja), powiedział:

– Dzisiaj zrobiliśmy duży krok w kierunku uczynienia Europy bezpiecznym miejscem dla inwestycji w dekarbonizację: poszerzamy ofertę produktów, aby zapewnić równe szanse, i ustanawiamy surowsze przepisy zapobiegające obejściu przepisów, zwłaszcza w odniesieniu do transferu zasobów z Chin. Oferujemy również bardziej solidne rozwiązanie dla naszych rolników dotkniętych kosztami nawozów, a także program eksportowy, aby chronić nasze firmy na rynkach eksportowych, na których ich konkurenci nie płacą ceny za emisję dwutlenku węgla.

Następne kroki

Parlament ma przyjąć mandat do negocjacji z państwami członkowskimi UE w sprawie ostatecznego kształtu projektu ustawy podczas wrześniowej sesji plenarnej.

Tło

Unijny mechanizm dostosowania cen na granicach z uwzględnieniem emisji dwutlenku węgla (CBAM) to narzędzie UE służące do zrównania ceny emisji dwutlenku węgla płaconej za produkty unijne objęte systemem ETS z ceną towarów importowanych, co ma na celu zmniejszenie ryzyka ucieczki emisji i zachęcenie do realizacji ambitniejszych celów klimatycznych w krajach spoza UE. W 2025 r. Parlament przyjął środki upraszczające, aby zwolnić 90% importerów z przepisów CBAM, jednocześnie utrzymując ambicje klimatyczne, ponieważ 99% emisji CO2 nadal jest objętych systemem.

Źródło informacji: Parlament Europejski