Ponad 56 mln euro na pomoc doraźną przeznaczono dla rolników w Portugalii, Rumunii, na Cyprze, w Chorwacji i Słowenii.

Państwa członkowskie zatwierdziły wczoraj wniosek Komisji Europejskiej o uruchomienie ponad 56 mln euro z rezerwy rolnej. Rolnicy z Portugalii otrzymają 30 mln euro, z Rumunii 14,8 mln euro, z Cypru 4,6 mln euro, z Chorwacji 4,4 mln euro, a ze Słowenii 2,8 mln euro.

Środki te wesprą rolników dotkniętych znacznymi szkodami spowodowanymi przez niekorzystne zjawiska klimatyczne. Wsparcie zostanie skierowane do rolników uprawiających owoce, orzechy, winorośl, oliwki i rośliny uprawne, w tym hodowców zwierząt gospodarskich. Przydzielony budżet może zostać uzupełniony do 200% środków krajowych.

Przez cały rok 2025 i pierwszą połowę 2026 r. rolnicy w tych krajach doświadczyli znacznych szkód i ponieśli straty gospodarcze z powodu niekorzystnych zjawisk klimatycznych i klęsk żywiołowych.

W styczniu i lutym 2026 roku Portugalię nawiedził sztorm Kristin, który przyniósł ulewne deszcze, silne wiatry i powodzie, powodując szkody i niszcząc grunty rolne oraz infrastrukturę. Spowodowało to znaczne straty w produkcji rolnej.

W Rumunii dotkliwa susza i powtarzające się fale upałów między czerwcem a sierpniem 2025 roku wpłynęły na plony kukurydzy i słonecznika.

Cypr doświadczył przedłużającej się suszy i ekstremalnych upałów od maja 2025 roku, co doprowadziło do znacznych strat w produkcji roślinnej, a także wyższych kosztów paszy dla zwierząt gospodarskich.

W Chorwacji wiosną i latem 2025 roku odnotowano ujemne temperatury, a także obfite opady deszczu i suszę, niszczące uprawy takie jak owoce, winorośl i buraki cukrowe.

W Słowenii wystąpiły wiosenne przymrozki, które zaszkodziły uprawom jabłek.

Do kwalifikujących się sektorów rolnictwa i upraw objętych wsparciem należą:

w Portugalii – rośliny uprawne, oliwa z oliwek i oliwki stołowe, owoce i warzywa, wino i hodowla zwierząt;

w Chorwacji – śliwki, orzechy laskowe, winnice, lucerna i buraki cukrowe;

na Cyprze – owoce cytrusowe, banany, figi, granaty, opuncje, winnice, oliwa z oliwek i oliwki stołowe, zboża, rośliny pastewne, pszczelarstwo oraz zwierzęta gospodarskie (bydło, owce i kozy);

w Rumunii – słonecznik i kukurydza;

w Słowenii – jabłka.

Władze krajowe muszą zadbać o to, aby rolnicy szybko otrzymali wsparcie, a pomoc musi zostać wypłacona najpóźniej do 28 lutego 2027 r.

Następne kroki

Po aprobacie ze strony państw członkowskich Komisja przyjmie swój wniosek. Następnie zostanie on opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i wejdzie w życie następnego dnia po publikacji.

Zainteresowane państwa członkowskie będą musiały niezwłocznie powiadomić Komisję o szczegółach wdrożenia środków. Obejmują one kryteria stosowane do ustalania przyznawania pomocy indywidualnej, przewidywany wpływ środka, prognozy płatności w rozbiciu na miesiące oraz poziom dodatkowego wsparcia, które ma zostać udzielone. Powiadomienie powinno również zawierać informacje o działaniach podjętych w celu uniknięcia zakłóceń konkurencji i nadmiernej rekompensaty.

Tło

Wspólna Polityka Rolna na lata 2023–2027 przewiduje rezerwę rolną w wysokości co najmniej 450 mln euro rocznie na wypadek zakłóceń na rynku lub zdarzeń nadzwyczajnych mających wpływ na produkcję lub dystrybucję. Z uwagi na rosnącą częstotliwość występowania niekorzystnych zjawisk klimatycznych, Komisja podkreśliła wagę wzmocnienia narzędzi zarządzania ryzykiem i promowania ich szerszego stosowania w całej UE, a także proaktywnych działań mających na celu zwalczanie przyczyn źródłowych i poprawę odporności gospodarstw rolnych.

Źródło informacji: Dyrekcja Generalna ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich KE