Rada i Parlament Europejski osiągnęły wstępne porozumienie w sprawie gruntownej reformy unijnych przepisów regulujących produkcję i obrót materiałem rozmnożeniowym roślin (PRM).

Stanowi to ważny krok w kierunku modernizacji ram prawnych, które w niektórych przypadkach nie uległy znaczącym zmianom od lat 60. XX wieku.

Nowe przepisy mają na celu zwiększenie agrobioróżnorodności, wspieranie ochrony i lokalnie adaptowanych odmian oraz zapewnienie większej elastyczności w zakresie różnych celów użytkowania dla hodowców, innych podmiotów profesjonalnych i nieprofesjonalnych. Mają one również zapewnić, że materiał do reprodukcji roślin wprowadzany na rynek UE będzie wysokiej i niezawodnej jakości oraz dostosowany do wyzwań środowiskowych i klimatycznych, przed którymi stoi Europa.

Maria Panayiotou, Minister Rolnictwa, Rozwoju Wsi i Środowiska Republiki Cypru, powiedziała:

– Dzisiejsze porozumienie wprowadza przepisy wspierające innowacyjność, wzmacniające bioróżnorodność i zapewniające rolnikom w całej Europie wysokiej jakości materiały niezbędne do wydajnej, odpornej i zrównoważonej produkcji rolnej.

Propozycja zakłada zastąpienie kilku obowiązujących dyrektyw sektorowych jednym, zharmonizowanym rozporządzeniem w celu stworzenia bardziej elastycznego, przyjaznego innowacjom i odpornego na zmiany klimatu systemu.

Nowe zasady mają na celu:

• stworzyć prostszy i jaśniejszy zbiór przepisów w całej Unii, zmniejszając rozbieżności we wdrażaniu i zapewniając równe warunki działania;
• wspierać postęp naukowy i technologiczny, umożliwiając wykorzystanie narzędzi cyfrowych, technik biomolekularnych i metod produkcji, które nie były przewidziane w pierwotnym prawodawstwie z lat 60. XX wieku;
• zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla właściwych organów i operatorów poprzez zharmonizowane procedury, jaśniejsze obowiązki i dokumentację cyfrową;
• zapewnić dostępność wysokiej jakości PRM dostosowanych do zmieniających się warunków rolniczych i środowiskowych, umożliwiając szybsze wprowadzanie odmian przystosowanych do zmian klimatu, szkodników i chorób;
• promować bezpieczeństwo żywnościowe i paszowe, chronić zasoby genetyczne roślin i chronić różnorodność biologiczną, w tym poprzez łagodniejsze zasady dotyczące ochrony, odmian przystosowanych lokalnie i PRM przeznaczonych do produkcji ekologicznej;
• oraz poprawić spójność z przepisami UE dotyczącymi zdrowia roślin i kontroli urzędowych, ściślej integrując PRM z horyzontalnymi ramami kontroli UE i wzmacniając identyfikowalność.

Porozumienie zapewnia bardziej praktyczne i mniej uciążliwe podejście zarówno dla organów krajowych, jak i podmiotów profesjonalnych. Stwierdzono, że badanie nowych odmian pod kątem ich wartości dla zrównoważonej uprawy i użytkowania (VSCU) pozostanie obowiązkowe dla roślin rolniczych (z wyjątkiem traw darniowych), ziemniaków i winorośli. Obejmuje ono również zrównoważone rozwiązanie w zakresie kontroli urzędowych poprzez wyłączenie rejestracji odmian z zakresu rozporządzenia w sprawie kontroli urzędowych i przyznanie innych, bardziej szczegółowych, horyzontalnych zwolnień w celu uniknięcia zbędnej biurokracji. Ponadto doprecyzowuje ono przepisy dotyczące odstępstw, utrzymując te obszary w zakresie rozporządzenia dzięki uproszczonym zasadom.

Następne kroki

Teraz tymczasowe porozumienie będzie musiało zostać zatwierdzone przez Radę i Parlament, zanim zostanie formalnie przyjęte i wejdzie w życie, ale zacznie obowiązywać dopiero cztery lata później.

Źródło informacji: Rada Unii Europejskiej