I czy przybywa ziemi w zasobie, którym dysponuje ośrodek?

Napięta atmosfera wokół OPR-ów zapewne wpłynęła mobilizująco i KOWR postanowił poinformować o swojej działalności.

„Kupno ziemi rolnej w Polsce to proces, w którym istotną rolę odgrywa Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa – wspierając rozwój rolnictwa i dążenie do racjonalnego gospodarowania gruntami” – podano obiecująco. Trzeba jednak dodać, że nie wystarczy samo opiniowanie transakcji. KOWR powinien móc też kupować i korzystać z prawa pierwokupu ziemi. Czy to robi?

Nabywanie nieruchomości przez KOWR

Od 1 stycznia do 31 maja 2025 r. do Oddziałów Terenowych KOWR wpłynęło:

– 9,6 tys. warunkowych umów sprzedaży, dotyczących nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni ok 9,4 tys. ha. Na nieruchomości te złożono 51 oświadczeń o skorzystaniu z prawa pierwokupu na powierzchnię niemal 950 ha,

– 1,5 tys. zawiadomień, dotyczących nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni ok 3,8 tys. ha, na które złożono 5 oświadczeń o skorzystaniu z prawa nabycia nieruchomości rolnych o powierzchni ponad 70 ha.

A więc nie jest to wiele – i stan taki obserwujemy od lat.

Jak podał ośrodek, w 2024 r. do KOWR wpłynęło:

– 24,5 tys. warunkowych umów sprzedaży, dotyczących nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni ponad 22,7 tys. ha, w stosunku do których KOWR przysługiwało prawo pierwokupu nieruchomości rolnych. W okresie tym KOWR złożył 127 oświadczeń o skorzystaniu z prawa pierwokupu na powierzchnię ponad 1,2 tys. ha;

– 3,2 tys. zawiadomień dotyczących nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni ponad 9,8 tys. ha, w stosunku do których KOWR przysługiwało prawo nabycia nieruchomości rolnych. KOWR złożył 22 oświadczenia o skorzystaniu z prawa nabycia nieruchomości rolnych o powierzchni ponad 500 ha.

Można więc podsumować, że nabywanie ziemi przez KOWR ma charakter śladowy.

Trudno wpływać na strukturę gospodarstw, jak nie ma się im co zaoferować.

Jak KOWR dysponuje posiadaną ziemią?

W sprawozdaniu za 2024 rok podano:

– W 2024 r. KOWR wydzierżawił:

43,1 tys. ha (o 65% więcej niż w 2023 r.). Aby uzyskać taki wynik przeprowadził 5,3 tys. przetargów na dzierżawę oferując 53,3 tys. ha, rozstrzygnięto 3,7 tys. przetargów na pow. 41,7 tys. ha. Skuteczność przetargów mierzona liczbą rozstrzygniętych przetargów wyniosła 69%, zaś skuteczność przetargów mierzona powierzchnią rozstrzygniętych przetargów do powierzchni zaoferowanej do dzierżawy wyniosła 78%).

2) W dzierżawie wg stanu na 31.12.2024 r. pozostawało 1,04 mln ha na podstawie 70,3 tys. umów (powierzchnia pozostająca w dzierżawie była o 6,7 tys. ha wyższa, a liczba umów o 1,3 tys. większa w porównaniu z końcem 2023 r.).

3) W 2024 r. przedłużono 6,2 tys. umów dzierżawy na powierzchnię 113,7 tys. ha. Liczba przedłużonych umów dzierżawy była większa o 1,6 tys. (o 33% więcej) w porównaniu z 2023 r.

4) KOWR kontynuował proces przejmowania, restrukturyzacji i zagospodarowania nieruchomości z tytułu wygasania umów dzierżawy, w tym z tzw. „30%” (nie podano, ile ziemi w ten sposób przejęto i zagospodarowano)

5) Sprzedaż gruntów w 2024 r. wyniosła 4,3 tys. ha (zrealizowano 77,6% planu rzeczowego).

6) W 2024 r. KOWR nieodpłatnie przekazał z Zasobu WRSP 3,4 tys. ha.

7) Powierzchnia gruntów do rozdysponowania na koniec 2024 r. wynosiła 178,3 tys. ha i była o 9,7 tys. ha mniejsza w porównaniu z 31.12.2023 r.