Krótkoterminowe perspektywy rynków rolnych UE: odporność w obliczu niestabilności geopolitycznej i zmienności klimatu.

W obliczu globalnej niepewności rynki rolne UE pozostają generalnie odporne, charakteryzując się rosnącą produkcją zbóż, gwałtownym wzrostem produkcji oliwy z oliwek, stabilnymi dostawami mleka i stabilnymi perspektywami produkcji drobiu.

Sektor owoców i warzyw wykazuje zróżnicowane tendencje z powodu niekorzystnych warunków pogodowych; prognozy produkcji cukru, wina i, w mniejszym stopniu, przeżuwaczy wykazują tendencję spadkową. Niestabilność geopolityczna, wyzwania związane z klimatem oraz ewolucja polityki handlowej kluczowych globalnych graczy, takich jak Stany Zjednoczone i Chiny, stanowią zagrożenie dla stabilności rynków globalnych i unijnych.

W wydaniu raportu krótkoterminowego dotyczącego rynków rolnych UE z lata 2025 r., przygotowanym przez Komisję Europejską, przedstawiono najważniejsze czynniki wpływające na trendy oraz ich wpływ na sektory upraw polowych, upraw specjalistycznych i produktów zwierzęcych w UE.

Podstawy rynku

W kontekście niepewnych globalnych perspektyw gospodarczych na rok 2025, z ryzykiem wynikającym z konfliktów geopolitycznych i rosnących napięć handlowych, perspektywy dla gospodarki UE przedstawiają niższy wzrost niż poprzednie prognozy, na poziomie 1,1% w 2025 r. i 1,5% w 2026 r. Tymczasem inflacja cen żywności w UE nadal jest wyższa niż ogólna inflacja (3,1% w porównaniu z 2,2% w maju), chociaż obserwuje się pewną stabilność – a nawet deflację – w przypadku niektórych kategorii produktów spożywczych. Pomimo historycznie wysokich poziomów, rolnicy w UE odnotowali ostatnio stabilne koszty środków produkcji. Oczekuje się spadku cen ropy naftowej, choć napięcia na Bliskim Wschodzie mogą na to wpłynąć. Aprecjacja euro w stosunku do dolara amerykańskiego może obniżyć koszty importowanych środków produkcji, co zmniejszy niekorzystną sytuację kosztową UE w porównaniu z kluczowymi konkurentami eksportowymi. Z drugiej strony, silniejsza waluta może spowodować wzrost kosztów eksportu z UE. Uprawy ozime wykazują obiecujące perspektywy plonów; przedłużający się okres suszy może wpłynąć na uprawy wiosenne i letnie.

Rośliny uprawne

Produkcja zbóż w UE w sezonie 2025/26 ma wzrosnąć o 4,1%, co poprawi bilans handlowy, przy wzroście eksportu o 26% i spadku importu o 19%. Produkcja roślin oleistych w UE ma wzrosnąć o 12% (napędzana przez nasiona rzepaku i słonecznika), co doprowadzi do wzrostu produkcji olejów roślinnych o 6%. Produkcja roślin wysokobiałkowych może spaść, ale pozostanie powyżej średniej pięcioletniej. W sezonie 2024/25 produkcja cukru białego w UE wzrosła o 6,5% dzięki zwiększeniu powierzchni upraw. Potencjalny 8% spadek produkcji w sezonie 2025/26 może doprowadzić do wzrostu importu.

Uprawy specjalistyczne

Ceny oliwy z oliwek w UE znacząco spadły do czerwca 2025 r., odzwierciedlając wzrost produkcji o 37%. Prognozuje się, że produkcja wina w UE osiągnie najniższy poziom od 20 lat w sezonie 2024/25, co wpłynie na eksport, podczas gdy konsumpcja w UE nadal spada. Z powodu niekorzystnych warunków pogodowych produkcja jabłek w UE może spaść o 4% w sezonie 2024/25, co utrzyma wysokie ceny, podczas gdy produkcja brzoskwiń i nektaryn może spaść o 5,8%, co doprowadzi do rekordowego importu. Z kolei warunki klimatyczne sprzyjają unijnej produkcji pomarańczy, która ma wzrosnąć o 4,6% w porównaniu z rekordowo niskim poziomem z poprzedniego sezonu, a wzrost zostanie skierowany do przetwórstwa. Oczekuje się, że produkcja pomidorów w UE spadnie o 2,6%, szczególnie w sektorze przetwórstwa, podczas gdy produkcja świeżych owoców pozostaje stabilna, ale poniżej średniej.

Produkty zwierzęce

Oczekuje się, że dostawy mleka w UE pozostaną stabilne w 2025 roku, wspierane przez korzystne warunki na użytkach zielonych, pomimo pewnych wahań w poszczególnych krajach i epidemii chorób zwierząt. Stabilny popyt w handlu detalicznym i przetwórstwie spożywczym wspiera ceny produktów mlecznych w UE. Ogólnie rzecz biorąc, spodziewana jest mniejsza presja na marże producentów mleka. Przewiduje się niewielki wzrost produkcji sera w UE, chociaż globalna konkurencja może ograniczyć wzrost eksportu.

Ceny wołowiny w UE utrzymują się na historycznie wysokim poziomie. W związku z przewidywanym spadkiem produkcji spowodowanym zmniejszeniem stad, podaż w UE może się zmniejszyć. Może to ograniczyć możliwości eksportowe, a jednocześnie zwiększyć import. Jednocześnie przewiduje się, że produkcja wieprzowiny w UE utrzyma się na stabilnym poziomie, ciesząc się stabilnym popytem. Z drugiej strony, przewiduje się wzrost produkcji drobiu w UE (o 1,8%), ponieważ popyt nadal rośnie, wspierając ceny w UE. Import może okazać się utrudniony ze względu na status epidemiologiczny niektórych tradycyjnych źródeł w krajach trzecich. Wreszcie, produkcja mięsa baraniego i koziego w UE może spaść o 2%, co doprowadzi do spadku eksportu mięsa i wzrostu importu w warunkach wysokich cen wynikających z ograniczonej podaży i stabilnego popytu.

Zaktualizowane bilanse są dostępne w najnowszym raporcie dotyczącym perspektyw krótkoterminowych, a także w portalu danych rolno-spożywczych.

Źródło informacji: komunikat prasowy KE