Komisja Europejska przyjęła Strategię Hodowlaną, aby zapewnić, że cenny europejski sektor hodowli zwierząt pozostanie silny i odporny w perspektywie długoterminowej.

Strategia ta, pierwsza tego rodzaju, określa działania mające pomóc hodowcom zwierząt gospodarskich w radzeniu sobie z wyzwaniami ekonomicznymi, środowiskowymi i rynkowymi. Ta długoterminowa wizja uznaje kluczową rolę zrównoważonej hodowli zwierząt gospodarskich dla przyszłości Europy, aby chronić bezpieczeństwo żywnościowe Europy i wspierać społeczności wiejskie w całej ich różnorodności.

Strategia dotycząca hodowli zwierząt określa pięć następujących priorytetów:

• Odporny sektor hodowlany gotowy na kryzys. Komisja zwiększa gotowość, aby zmniejszyć narażenie na ryzyko i umożliwić rolnikom szybszą odbudowę po kryzysie. Wzmocni narzędzia zarządzania ryzykiem i zbada nowy system ubezpieczeń i reasekuracji. Będzie również wspierać państwa członkowskie w zarządzaniu skutkami chorób zwierząt, aby wzmocnić profilaktykę, wczesne wykrywanie i wczesne działanie. Inwestycje w odporność na zmiany klimatu i zmniejszenie zależności od importu pozostają kluczowym priorytetem.
• Konkurencyjny sektor hodowli zwierząt – w UE i na świecie. Komisja będzie dążyć do zwiększenia rentowności i wdrażania innowacji oraz wzmocnienia konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju, aby sektor mógł się rozwijać. Oprócz ważnej roli przyszłego budżetu UE, Komisja zbada, w jaki sposób dostęp do finansowania może ułatwić przejście na systemy bezklatkowe oraz wspierać procedury wydawania pozwoleń, gospodarkę o obiegu zamkniętym, biogospodarkę i waloryzację biomasy. Ponadto, mając na uwadze sprawiedliwość jako istotę Strategii, skoncentruje się ona na sprawiedliwych dochodach rolników i zapewnieniu wzajemności międzynarodowej. Aby to osiągnąć, Komisja będzie dążyć do większego ujednolicenia norm produkcji, zwłaszcza w zakresie dobrostanu zwierząt, zgodnie ze zobowiązaniami Światowej Organizacji Handlu. Wzmocnione zostaną również działania na rzecz promowania nowych możliwości rynkowych poprzez dyplomację rolno-spożywczą.
• Zrównoważony sektor hodowli zwierząt. Biorąc pod uwagę zróżnicowanie hodowli zwierząt w poszczególnych regionach, Strategia będzie promować zindywidualizowane podejście do rozwiązywania problemów związanych ze zrównoważonym rozwojem. Proponuje ona środki mające na celu poprawę dobrostanu zwierząt poprzez ukierunkowane zmiany w przepisach dotyczących kur niosek, brojlerów i świń, oparte na dowodach naukowych, którym towarzyszyć będą odpowiednie okresy przejściowe i wsparcie finansowe. Ponadto UE opracuje zharmonizowane metody obliczania emisji z hodowli na poziomie gospodarstw rolnych, praktyk łagodzenia zmian klimatu, zarządzania składnikami odżywczymi oraz zrównoważonego obiegu zasobów. Strategia wzmocni współpracę między rolnikami a producentami oraz wesprze realizację celów zrównoważonego rozwoju i celów społeczno-gospodarczych w tym sektorze.
• Sektor hodowli zwierząt dostosowany do potrzeb wszystkich gospodarstw i regionów. Związek między hodowlą zwierząt a terytorium jest niezbędny, ponieważ hodowla zwierząt przynosi korzyści ekonomiczne, środowiskowe i społeczne na obszarach wiejskich. Komisja będzie współpracować z państwami członkowskimi nad planem przywrócenia zrównoważonej produkcji zwierzęcej w regionach wrażliwych, w szczególności zagrożonych porzuceniem, przy wsparciu Obserwatorium ds. Gruntów i wspieraniu polityki demograficznej UE. Zespół ds. Hodowli Zwierząt opracuje plan działania dla rzeźni o niskiej wydajności i/lub mobilnych, przyczyniając się do wspierania lokalnie zintegrowanych łańcuchów wartości hodowli zwierząt, ograniczenia transportu zwierząt i regeneracji lokalnych gospodarek.
• Doskonałość w produkcji zwierzęcej. Jakość to strategiczny atut Europy. Komisja sprawi, że doskonałość UE w produkcji będzie bardziej widoczna i nagradzana poprzez wzmocnienie unijnego oznakowania pochodzenia i uznawania jakości. Opracuje Europejski System Doskonałości, aby lepiej docenić wyższe standardy, zrównoważony rozwój i specyficzne cechy produkcji. Ponadto będzie promować zrównoważone produkty zwierzęce UE poprzez dedykowane polityki promocyjne, oznaczenia geograficzne, kampanię „Kupuj produkty europejskie” oraz ekologiczne systemy produkcji.

Sprostanie presji ciążącej na sektorze jest niezbędne dla zapewnienia jego odpornej i zrównoważonej przyszłości, przyciągającej kolejne pokolenia rolników. Oznacza to mniejsze poleganie na importowanych środkach produkcji, a większe na zasobach krajowych i obiegu zamkniętym, a także redukcję emisji zgodnie z Planem działania na rzecz białka i Planem działania na rzecz nawozów. Jednocześnie kluczowymi celami pozostają zachowanie bezpieczeństwa żywności i poprawa dobrostanu zwierząt.

Strategia dotycząca hodowli zwierząt gospodarskich obejmuje Plan działania na rzecz białka. Razem inicjatywy te mają na celu zmniejszenie strategicznych zależności, wzmocnienie europejskiego bezpieczeństwa żywnościowego i przyczynienie się do silniejszego, bardziej odpornego i strategicznego europejskiego systemu rolno-spożywczego. Plan działania na rzecz białka ma również na celu zwiększenie podaży i wykorzystania białka uprawianego w UE. W 2025 r. tylko 25% białka z nasion oleistych i roślin wysokobiałkowych pochodziło z UE. Plan zakłada zwiększenie tego udziału do 35% do 2035 r. Komisja będzie wspierać europejską produkcję roślin wysokobiałkowych i poprawi konkurencyjność białek uprawianych w UE. Uznając silne powiązania między żywnością, paszą, energią i przemysłowymi łańcuchami wartości, będzie również zachęcać do innowacji, inwestycji, zróżnicowanych diet i lepszego monitorowania zależności od białka.

Tło

Hodowla zwierząt gospodarskich to zróżnicowany i złożony sektor, który generuje około 40% wartości dodanej w rolnictwie UE i generuje 400 miliardów euro rocznego obrotu. Ma on silny wpływ społeczny i terytorialny, zatrudniając około 7 milionów osób w 4 milionach gospodarstw rolnych rozsianych po całej Europie, często na obszarach o niewielkich możliwościach gospodarczych. Sektor ten dostarcza wysokiej jakości białko i reprezentuje europejską doskonałość na całym świecie, spełniając jedne z najwyższych na świecie standardów ochrony środowiska, bezpieczeństwa i jakości.

Mimo to hodowla zwierząt gospodarskich staje w obliczu coraz większych wyzwań: niskiej rentowności i rosnących kosztów, zmieniających się warunków rynkowych, nawracających epidemii chorób zwierząt i pojawiania się nowych, oczekiwań społecznych co do wyższych standardów dobrostanu zwierząt oraz wyzwań środowiskowych.

Dlatego Komisja ogłosiła w swojej Wizji dla Rolnictwa i Żywności, że będzie pracować nad wzmocnieniem konkurencyjności i odporności sektora hodowlanego. Komisja uruchomiła grupę roboczą ds. hodowli zwierząt, aby opracować ścieżki polityki dla ukierunkowanych, terytorialnych rozwiązań na rzecz konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju tego sektora. Strategia dotycząca hodowli zwierząt opiera się na szerokim zaangażowaniu zainteresowanych stron, w ramach grupy roboczej ds. hodowli zwierząt, w tym na ponad rocznym dialogu z państwami członkowskimi, rolnikami, przedstawicielami przemysłu i społeczeństwem obywatelskim, takim jak Europejska Rada ds. Rolnictwa i Żywności.

Wizja ma również na celu wzmocnienie europejskiego systemu białkowego poprzez uczynienie go bardziej samowystarczalnym, zrównoważonym i odpornym.

Źródło informacji: Komisja Europejska

Czytaj też:

Strategie UE w zakresie hodowli zwierząt i białka