Komisja Europejska z zadowoleniem przyjmuje tymczasowe porozumienie polityczne osiągnięte wczoraj między Parlamentem Europejskim a Radą w sprawie wniosku Komisji dotyczącego  aktualizacji wykazów substancji zanieczyszczających wodę.

Ta zmiana zapewnia, że ​​wykazy substancji zanieczyszczających wodę będą zgodne z najnowszymi zaleceniami naukowymi, a nowe substancje będą monitorowane i ściślej kontrolowane w wodach powierzchniowych i podziemnych.

Trzy akty prawne UE zostaną odpowiednio dostosowane: Ramowa Dyrektywa Wodna, Dyrektywa w sprawie Norm Jakości Środowiska oraz Dyrektywa w sprawie Wód Podziemnych. Nowe środki zwiększą odporność UE na problemy związane z wodą i będą stanowić istotny wkład w realizację jej ambicji zerowego poziomu zanieczyszczeń.

Nowe substancje dodane do list substancji zanieczyszczających wodę

Nowe substancje o udokumentowanym szkodliwym wpływie na środowisko i zdrowie ludzi zostaną dodane do listy substancji zanieczyszczających wodę. Należą do nich:

• nowa, rygorystyczna, ogólnounijna norma jakości dla sumy 25 substancji PFAS („wiecznych chemikaliów”) w wodach powierzchniowych, w tym kwasu trifluorooctowego (TFA);
• ten sam rygorystyczny standard dotyczy sumy 4 najbardziej szkodliwych PFAS w wodach gruntowych. Większa suma 20 PFAS, zgodnie z dyrektywą w sprawie wody pitnej, będzie również monitorowana w wodach gruntowych, które są głównym źródłem wody pitnej w wielu państwach członkowskich;
• asortyment pestycydów i produktów degradujących pestycydy;
• bisfenol A, plastyfikator i składnik opakowań z tworzyw sztucznych;
• obowiązkowe badania dotyczące wpływu substancji zaburzających gospodarkę hormonalną;
• niektóre leki stosowane jako środki przeciwbólowe i przeciwzapalne, a także niektóre antybiotyki.

Ponadto porozumienie aktualizuje limity dla substancji zanieczyszczających, które już znajdują się na listach. Co więcej, sześć substancji, które nie stanowią już zagrożenia dla całej UE, zostało przeniesionych na listy substancji zanieczyszczających o znaczeniu krajowym dzięki działaniom podjętym w celu zakazu lub ograniczenia ich stosowania, zgodnie z najnowszymi dowodami naukowymi.

Nowe środki upraszczające

W duchu uproszczenia, umowa wprowadza pewne krótkoterminowe wyjątki od zasady niepogarszania jakości i ilości wody. Państwa członkowskie będą mogły stosować uproszczoną procedurę pod pewnymi warunkami, o ile zanieczyszczenie nie wzrośnie, a tym samym nie zagrozi to ochronie środowiska lub zdrowia.

Porozumienie zmniejsza również obciążenia administracyjne państw członkowskich poprzez usprawnienie wymogów sprawozdawczych i ułatwienie wymiany danych z monitoringu między państwami członkowskimi a Komisją za pośrednictwem narzędzi cyfrowych. Nowe przepisy wzmacniają również współpracę transgraniczną, zapewniając obowiązkowe ostrzeżenia w dorzeczu w dolnym biegu rzeki po incydentach.

Jessika Roswall, komisarz ds. środowiska, odporności wodnej i konkurencyjnej gospodarki o obiegu zamkniętym, powiedziała:

– Dzisiejsze porozumienie to ważny krok w kierunku zapewnienia wszystkim Europejczykom dostępu do czystszej wody. Robimy duży krok naprzód w ograniczaniu zanieczyszczeń wody PFAS, pestycydami i innymi niebezpiecznymi chemikaliami. Jest to zgodne z ambicją określoną w Europejskiej Strategii Odporności Wodnej, mającej na celu zwiększenie odporności Europy na problemy z wodą. Czysta woda jest dobra dla ludzi, dobra dla środowiska i dobra dla naszej gospodarki: inwestycja, która zwróci się nam wielokrotnie.

Następne kroki

Parlament Europejski i Rada będą teraz musiały formalnie przyjąć nową dyrektywę, która wejdzie w życie 20 dni po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE.

Następnie państwa członkowskie będą musiały wdrożyć wymogi tej dyrektywy i transponować zmiany do trzech stosownych dyrektyw: ramowej dyrektywy wodnej, dyrektywy w sprawie norm jakości środowiska i dyrektywy w sprawie wód podziemnych, do 22 grudnia 2027 r.

Tło

Komisja przyjęła wniosek w sprawie zmienionego wykazu substancji zanieczyszczających wody powierzchniowe i podziemne 26 października 2022 r. Dyrektywa stanowi kluczowy element Europejskiego Zielonego Ładu i Planu działania na rzecz zerowego zanieczyszczenia środowiska.

Ramowa  Dyrektywa Wodna (RDW)  koncentruje się na ochronie i zrównoważonym zarządzaniu zasobami wodnymi. Zobowiązuje ona państwa członkowskie do stosowania planów gospodarowania wodami w dorzeczu (RBMP) i programów działań (PoM) w celu ochrony, a w razie potrzeby przywrócenia stanu wód w dorzeczu, aby osiągnąć dobry stan i zapobiec jego pogorszeniu. Dobry stan oznacza zarówno dobry stan chemiczny, jak i dobry stan ekologiczny.

Ramowa Dyrektywa Wodna (RDW) jest aktem nadrzędnym i jest wspierana przez dwie tzw. dyrektywy pochodne dotyczące jakości i ilości wód  podziemnych  –  Dyrektywę w sprawie wód podziemnych (GWD) – oraz Dyrektywę w sprawie jakości  wód powierzchniowych – Dyrektywę w sprawie norm jakości środowiska (EQSD). Ta lista substancji priorytetowych musi być poddawana przeglądowi i w razie potrzeby aktualizowana co sześć lat.

Źródło informacji: Komisja Europejska