Wczoraj Parlament zatwierdził nowe przepisy, których celem jest wzmocnienie pozycji kontraktowej rolników i pomoc w ustabilizowaniu ich dochodów.

560 głosami do 75, przy 25 wstrzymujących się, posłowie poparli nowe przepisy gwarantujące, że końcowe ceny produktów spożywczych będą lepiej odzwierciedlać rzeczywiste koszty i mieć bezpośredni wpływ na dochody rolników. Państwa członkowskie będą zobowiązane do ustanowienia i opublikowania w internecie wskaźników referencyjnych do stosowania w umowach kontraktowych.

Rozporządzenie wzmacnia również rolę organizacji producentów (OP) w organizacji rynku i negocjacjach zbiorowych. Kluczowe przepisy obejmują umożliwienie organizacjom producentów bezpośredniego negocjowania z nabywcami oraz wprowadzenie zasad uniemożliwiających nabywcom omijanie OP w celu nawiązania kontaktu z indywidualnymi producentami.

Bardziej przejrzyste oznakowanie i marketing

Nowe przepisy doprecyzowują stosowanie terminów „sprawiedliwy” i „uczciwy” w odniesieniu do produktów rolnych oraz określają kryteria zezwalające na takie znakowanie, na przykład w przypadkach, gdy produkt przyczynia się do rozwoju społeczności wiejskich lub promowania organizacji rolniczych.

Mięso zdefiniowane jako „jadalne części zwierząt”

Tekst wprowadza również definicję mięsa jako „jadalnych części zwierząt” oraz zawiera listę terminów, które mają być zastrzeżone wyłącznie dla produktów mięsnych i nie mogą być stosowane w odniesieniu do produktów niezawierających mięsa, takich jak produkty hodowane w laboratorium lub na bazie komórek. Terminy te to: wołowina, cielęcina, wieprzowina, drób, kurczak, indyk, kaczka, gęś, jagnięcina, baranina, owczyna, kozina, podudzie, polędwica, schab (antrykot), łata, comber, stek, żeberka, łopatka, gicz, kotlet, skrzydełko, pierś, wątróbka, udo, mostek, udziec i boczek. Celem jest zwiększenie przejrzystości na rynku wewnętrznym i umożliwienie konsumentom dokonywania świadomych wyborów.

Silniejsza ochrona sektora mleka

Przepisy wprowadzają również nowe środki, takie jak obowiązkowe umowy pisemne, w celu wsparcia dochodów producentów mleka w obliczu trudnych warunków, z jakimi mierzy się ten sektor. Umowy te przewidywałyby klauzule opt-out (wyłączenia) dla wskaźników cenowych oraz klauzule rewizyjne.

Sprawozdawczyni Céline Imart (EPP, FR) powiedziała:

– Przegłosowane dziś porozumienie przynosi zwycięstwo naszym rolnikom poprzez wzmocnienie ich pozycji rynkowej, ochrony prawnej oraz dziedzictwa kulturowego. Umowy będą teraz gwarantować im sprawiedliwe miejsce w łańcuchu dostaw, podczas gdy obowiązkowy mechanizm mediacji ochroni ich dochody w trakcie sporów z nabywcami. Ponadto nowe wyłączenie antymonopolowe pozwala nieuznanym organizacjom producentów na swobodne zrzeszanie się i zdobywanie znacznej przewagi rynkowej. Porozumienie to stanowi również niezaprzeczalny sukces tradycyjnej hodowli zwierząt. Terminy takie jak „stek” czy „wątróbka” są od teraz ściśle zastrzeżone dla produktów pochodzenia zwierzęcego, aby zapobiec nieuczciwej konkurencji i nagrodzić unikalną wiedzę rolniczą. Na koniec, tekst wyraźnie zakazuje produktom hodowanym w laboratorium lub na bazie komórek używania określenia „mięso”, co stanowi decydujący krok w kierunku zachowania naszego dziedzictwa rolniczego i żywnościowego.

Kolejne kroki

Tymczasowe porozumienie musi teraz zostać zatwierdzone przez Radę, zanim nowe przepisy będą mogły wejść w życie.

Kontekst

W odpowiedzi na trudności i wyzwania, przed którymi stanęli unijni rolnicy w ostatnich latach, Komisja przedstawiła w grudniu 2024 r. wniosek dotyczący zmiany niektórych przepisów o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych (WORR), aby wzmocnić pozycję rolników w łańcuchu dostaw żywności.

Wniosek ma na celu ulepszenie istniejących przepisów dotyczących umów z udziałem rolników, wzmocnienie siły przetargowej organizacji producentów, uproszczenie ich uznawania oraz ustanowienie ram zachęt dla dobrowolnych programów i inicjatyw na rzecz zrównoważonego rozwoju społecznego przynoszących korzyści rolnikom.

Wniosek jest powiązany z nowym rozporządzeniem w sprawie współpracy transgranicznej w egzekwowaniu dyrektywy w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych, co również wpisuje się w działania na rzecz poprawy sytuacji rolników.

Źródło informacji: Parlament Europejski