W środę 12 listopada negocjatorzy Parlamentu i Rady uzgodnili silniejszą ochronę rolników przed nieuczciwymi praktykami handlowymi nabywców produktów rolnych.

Dzięki uzgodnionemu tekstowi, współpraca organów krajowych odpowiedzialnych za egzekwowanie unijnego zakazu nieuczciwych praktyk handlowych będzie obowiązkowa, tak aby transgraniczne nieuczciwe praktyki handlowe, których ofiarami padają rolnicy i drobni producenci produktów rolnych, były powstrzymywane, badane i karane. Dzięki takiemu systemowi relacje w łańcuchu dostaw zostaną przywrócone, a rolnicy będą godziwie wynagradzani za swoją pracę.

Zatrzymanie nieuczciwych praktyk handlowych transgranicznych z inicjatywy państw członkowskich

Aby wzmocnić ochronę rolników, posłowie do Parlamentu Europejskiego zadbali o to, aby państwa członkowskie interweniowały z urzędu, powstrzymując nieuczciwe praktyki handlowe o charakterze transgranicznym z własnej inicjatywy, bez formalnej skargi producenta. System ten będzie repliką systemu ochrony oznaczeń geograficznych na jednolitym rynku.

Zasady rozszerzone poza UE

Aby uniemożliwić operatorom obchodzenie prawa poprzez przenoszenie swojej siedziby poza UE, posłowie do Parlamentu Europejskiego zadbali o to, by przepisy chroniły również producentów, którzy ucierpieli z powodu nieuczciwych praktyk handlowych nabywców z państw trzecich.

Na wniosek Parlamentu, kupujący spoza UE będą musieli również wyznaczyć „osobę kontaktową odpowiedzialną za UE” na wypadek wszczęcia dochodzenia przeciwko temu kupującemu. Osoba ta będzie głównym punktem kontaktowym dla organów ścigania i będzie zobowiązana do ułatwiania prowadzenia dochodzeń w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych.

Transgraniczna wymiana informacji

Posłowie do Parlamentu Europejskiego zgodzili się z Radą, że krajowe organy ścigania będą informować się wzajemnie o nieuczciwych praktykach handlowych, które mogą mieć miejsce w dwóch lub więcej krajach, lub o ryzyku ich występowania, za pośrednictwem Systemu Informacji Rynku Wewnętrznego – istniejącego unijnego systemu informatycznego służącego do wymiany informacji między administracjami publicznymi w różnych państwach członkowskich. Wymiana ta będzie miała istotny efekt odstraszający i zapewni szybką i skoordynowaną reakcję w celu powstrzymania nieuczciwych praktyk handlowych.

Rozszerzone ramy współpracy organów

Posłowie do Parlamentu Europejskiego wprowadzili również możliwość dla państw członkowskich, które zdecydowały się zakazać większej liczby nieuczciwych praktyk handlowych niż szesnaście zakazanych przez obecne prawo UE, na przykład zakaz sprzedaży poniżej kosztów produkcji, w szczególności gdy kwalifikują się one jako przepisy bezwzględnie obowiązujące. Organy ścigania będą miały możliwość stosowania, za obopólną zgodą, nowych przepisów dotyczących wzajemnej współpracy w celu badania i eliminowania nowych nieuczciwych praktyk handlowych.

Sprawozdawca Stefano Bonaccini (S&D, Włochy) powiedział:

– Dzięki pracy Parlamentu udało nam się przekształcić proste rozporządzenie administracyjne w akt sprawiedliwości gospodarczej i społecznej, dając tym, którzy uważają, że rolnicy powinni poddawać się dyktatowi dużych kupców i sprzedawców detalicznych, już kres. Dzisiaj Europa pokazuje, że potrafi słuchać i decydować: decydujemy się stać po stronie najbardziej potrzebujących, zapewniając większą ochronę małym producentom i łańcuch dostaw produktów rolno-spożywczych wolny od nadużyć i szantażu wobec najsłabszych.

Następne kroki

Wstępne porozumienie musi jeszcze zostać zatwierdzone przez Radę i Parlament. Przepisy wejdą w życie dwudziestego dnia po ich opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE i będą miały zastosowanie 18 miesięcy później.

Tło

Dyrektywa o nieuczciwych praktykach handlowych (UTP) przyjęta w 2019 roku chroni rolników sprzedających swoje produkty dużym supermarketom i firmom przetwórstwa spożywczego przed praktykami takimi jak opóźnienia w płatnościach za produkty czy anulowanie zamówień w krótkim terminie. Ponieważ jednak około 20% produktów rolnych i spożywczych spożywanych w UE pochodzi z innego państwa członkowskiego, nowe rozporządzenie w sprawie współpracy transgranicznej między organami odpowiedzialnymi za egzekwowanie dyrektywy UTP ma na celu usprawnienie współpracy między tymi organami w przypadkach nieuczciwych praktyk handlowych, w których dostawcy i nabywcy znajdują się w różnych państwach członkowskich.

Źródło informacji: Parlament Europejski