Budżet na rok 2027 powinien odegrać kluczową rolę w promowaniu spójności, wysokiej jakości miejsc pracy i demokracji. Dodatkowe inwestycje wnioskowane w obronę, infrastrukturę krytyczną, mieszkalnictwo i opiekę zdrowotną. Budżet UE jest ważnym narzędziem inwestycyjnym, mimo że koszty pożyczek wywierają na niego presję.

W czwartek 5 marca europosłowie z Komisji Budżetowej zatwierdzili projekt sprawozdania w sprawie priorytetów Parlamentu dotyczących budżetu UE na rok 2027.

W obliczu głębokiej niestabilności geopolitycznej i instytucjonalnej, narastających zagrożeń dla bezpieczeństwa, presji protekcjonistycznej, spadku konkurencyjności, ograniczeń budżetowych i rosnących wyzwań społecznych, przewidywalny, solidny, zorientowany na obywateli i inwestycje budżet UE jest ważniejszy niż kiedykolwiek, zgodnie ze sprawozdaniem przyjętym przez Komisję Budżetową 20 głosami za, 6 przeciw i 2 wstrzymującymi się.

Posłowie do Parlamentu Europejskiego twierdzą, że budżet UE musi wspierać dobrobyt poprzez konkurencyjność, wzmacniać spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną, tworzyć i chronić wysokiej jakości miejsca pracy oraz wzmacniać zdolności w zakresie bezpieczeństwa i obrony. Wyrażają również zaniepokojenie faktem, że w ostatecznym budżecie rocznym w ramach obecnych wieloletnich ram finansowych (WRF) na lata 2021–2027 pozostało bardzo niewiele środków na sprostanie pojawiającym się wyzwaniom.

Skupienie się na niedoborach siły roboczej, mieszkalnictwie i demokracji

Posłowie do Parlamentu Europejskiego podkreślają, że polityka spójności jest kluczowym narzędziem inwestycyjnym wspierającym konkurencyjność i chcą, aby budżet na rok 2027 wspierał infrastrukturę krytyczną, w tym sieci transportowe, cyfrowe i energetyczne, szczególnie w słabiej rozwiniętych regionach UE. Priorytetem musi pozostać również rozwiązanie problemu niedoboru siły roboczej, luk w kwalifikacjach i presji demograficznej. Posłowie do Parlamentu Europejskiego apelują o silniejsze i bardziej odporne systemy opieki zdrowotnej, ze szczególnym uwzględnieniem zdrowia psychicznego. W obliczu rosnących kosztów utrzymania i kryzysu mieszkaniowego, naciskają na zwiększenie wsparcia za pośrednictwem instrumentów takich jak ESF+. W sprawozdaniu apelują również o zwiększenie finansowania dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego, niezależnych mediów i dziennikarstwa śledczego, a także o podjęcie bardziej zdecydowanych działań przeciwko dezinformacji i przemocy ze względu na płeć.

Wspólne inwestycje w celu rozwiązania strategicznych wyzwań

Posłowie do Parlamentu Europejskiego potwierdzają zaangażowanie UE w osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 r. i chcą, aby budżet na 2027 r. przyspieszył inwestycje w efektywność energetyczną, gospodarkę o obiegu zamkniętym, bioróżnorodność i innowacje cyfrowe. Podkreślają potrzebę pomocy w wypełnieniu szacowanej na 660 mld euro rocznej luki inwestycyjnej w sektorze energetycznym oraz zapewnienia wystarczającego finansowania unijnego programu LIFE.

W sprawozdaniu apelują również o odpowiednie wsparcie dla rolników i sektora rybołówstwa oraz o wzmocnienie zdolności Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności i rescEU do szybkiego reagowania na kryzysy.

Posłowie podkreślają, że skuteczna polityka azylowa, migracyjna i zarządzania granicami ma zasadnicze znaczenie dla ochrony zewnętrznych granic UE i utrzymania swobodnego przepływu osób oraz wymaga odpowiedniego finansowania, szczególnie dla państw członkowskich UE mających granice zewnętrzne. Posłowie podkreślają również pilną potrzebę wzmocnienia europejskich zdolności w zakresie bezpieczeństwa i obrony, w tym wspólnych inwestycji w badania naukowe, technologie podwójnego zastosowania i mobilność wojskową, a także wsparcia dla państw członkowskich graniczących z Ukrainą, Rosją lub Białorusią.

Sąsiedztwo i wspólna polityka zewnętrzna

W odpowiedzi na zmiany w polityce USA, wojnę Rosji z Ukrainą i rosnącą niestabilność na świecie, posłowie do Parlamentu Europejskiego popierają potrzebę silniejszych działań zewnętrznych UE oraz zwiększenia finansowania pomocy rozwojowej i humanitarnej. Podkreślają rolę Partnerstwa Wschodniego i Południowego w promowaniu stabilności i dobrobytu w regionach sąsiednich, a tym samym wzmacnianiu bezpieczeństwa samej Europy, i apelują o zwiększenie finansowania. Posłowie podkreślają również korzyści płynące ze wsparcia przedakcesyjnego i przypominają państwom członkowskim o ich zgodzie na udzielenie Ukrainie pożyczki w wysokości 90 miliardów euro.

Nowe zasoby własne są niezbędne do spłaty pożyczek

Posłowie do Parlamentu Europejskiego są głęboko zaniepokojeni rosnącymi kosztami pożyczek związanymi z unijnym instrumentem na rzecz odbudowy, NextGenerationEU. Według prognoz Komisji, płatności odsetkowe w 2027 r. mogą sięgnąć 10 mld euro, w porównaniu z pierwotnymi prognozami na poziomie 4,98 mld euro. W sprawozdaniu przypomniano o wspólnym zobowiązaniu instytucji UE, że te koszty finansowania nie mogą być ponoszone kosztem programów UE. Posłowie podkreślają zatem pilną potrzebę zapewnienia wystarczających nowych zasobów własnych na pokrycie zobowiązań związanych ze spłatą i zaspokojenie rosnących potrzeb inwestycyjnych.

– Budżet UE to coś więcej niż liczby – to narzędzie służące ochronie obywateli i wzmocnieniu Europy. W ostatnim roku tego cyklu budżetowego musimy inwestować w wysokiej jakości miejsca pracy, przystępne cenowo mieszkania, innowacje i sprawne usługi publiczne, wspierać państwa członkowskie położone po wschodniej stronie granicy oraz przemyśleć sposób wydatkowania funduszy UE, aby zapewnić realne rezultaty dla obywateli – powiedział Nils Ušakovs (S&D, LV), główny sprawozdawca budżetu na rok 2027 .

Następne kroki

Głosowanie plenarne zaplanowano na sesję 9-12 marca. Komisja ma przedstawić latem swoją propozycję budżetu na 2027 rok. Budżet musi zostać uzgodniony między Radą a Parlamentem do końca roku, aby mógł wejść w życie w 2027 roku.

Tło

Roczny budżet określa wszystkie wydatki i dochody UE na jeden rok, w granicach wyznaczonych przez siedmioletni budżet UE. Wytyczne budżetowe określają, czego Parlament oczekuje od Komisji, biorąc pod uwagę przy sporządzaniu projektu budżetu.

Źródło informacji: komunikat prasowy PE